0912.368007 / 0436.887788

Những cuốn sách nghiên cứu đáng chú ý của Đông Tây

11/07/2017 - 01:25

1. Luận giải văn học và triết học – Phạm Quỳnh

Cuốn sách là tập hợp những bài viết được cho là tốt và tiêu biểu của ngòi bút Phạm Quỳnh, hầu hết đã in trên Tạp chí Nam Phong, nhằm cung cấp cho bạn đọc rộng rãi một mảng tư liệu lâu nay còn chìm khuất.

Có thể ở một số luận điểm chúng ta còn chưa đồng tình với tác giả, có thể tính thời sự của một số bài giờ đã qua đi, văn phong hồi đầu thế kỷ đôi khi gây khó khăn cho việc tiếp thu, song chắc chắn khi đọc cuốn sách náy, bạn đọc sẽ thấy rõ hơn được phần nào trạng thái tư tưởng và học thuật ở buổi giao thời Á – Âu, thấy được phương diện học giả của ông chủ bút Nam Phong Tạp chí này.

Cuốn sách quý đề cập đến rất nhiều vấn đề như: Chữ Nho với văn quốc ngữ; Thơ Ta, thơ Tây; Bàn về tiểu thuyết; Văn học nước Pháp; Thơ Baudelaire; Cái nghĩa chết; Triết học là gì; Phật giáo lược khảo; Khổng giáo luận; Đẹp là gì? Và nhiều chủ đề muôn vẻ khác…

2. Tuyển tập Nguyễn Đình Chiểu – Ca Văn Thỉnh, Nguyễn Sỹ Lâm, Nguyễn Thạch Giang

Nguyễn Đình Chiểu là ngôi sao sáng trong bầu trời văn nghệ dân tộc. Từ sau Cách mạng tháng Tám, và nhất là từ năm 1975, tác phẩm của ông đã được giới thiệu, phổ biến rộng rãi trong cả nước. Song những tác phẩm này chưa được khảo sát dưới góc độ văn bản học chặt chẽ, vì chúng ta chưa có đủ những bản Nôm cần thiết.

Phải đợi đến sau ngày giải phóng, chúng ta mới có được các bản Nôm ấy để làm việc đó. Chính vì vậy, mà Tuyển tập Nguyễn Đình Chiểu mãi tới nay mới ra mắt bạn đọc nhân dịp kỷ niệm 90 năm ngày mất của tác giả.

Công tác văn bản học đòi hỏi phải hiểu chính xác văn bản, thuyết minh văn bản theo ý đồ tư tưởng nghệ thuật của tác giả, hiểu được mục đích tính của tác phẩm để rồi cuối cùng tái hiện lại một cách tổng quát các giai đoạn của quá trình lao động đó dưới hình thức một văn bản minh xác thỏa đáng.

Tuyển tập Nguyễn Đình Chiểu cố gắng trình bày văn bản theo những yêu cầu đó của văn bản khoa học, nhằm đáp ứng nhu cầu học tập và nghiên cứu hiện nay của các trường đại học và của nhân dân ta đối với nhà thơ đã có một lòng tin vĩ đại vào quần chúng nhân dân - ngọn cờ tiên khu của dòng văn học yêu nước trong thời cận đại.

Cuốn sách gồm các phần:

  • Phần thứ nhất: Nguyễn Đình Chiểu – Thân thế và sự nghiệp
  • Phần thứ hai: Văn bản các tác phẩm của Nguyễn Đình Chiểu (bao gồm: Lục Vân Tiên; Dương Từ - Hà Mậu; Thơ – văn tế; Ngư tiều vấn đáp nho y diễn ca.)
  • Phần thứ ba: Phụ lục: Ngữ vựng tuyển tập Nguyễn Đình Chiểu và Niên phổ Nguyễn Đình Chiểu

3. Thi cử học hàm học vị dưới các triều đại phong kiến Việt Nam – Đinh Văn Niêm

Cuốn sách Thi cử, học vị, học hàm dưới các triều đại phong kiến Việt Nam của soạn giả Đinh Văn Niêm là tập sách có giá trị, đóng góp tích cực vào việc nghiên cứu lịch sử, đặc biệt là lịch sử khoa bảng nước nhà thời phong kiến. Cuốn sách ghi chép kỹ lưỡng, đầy đủ, hầu hết, soạn giả đã căn cứ vào các tài liệu cổ dịch ra rất trọn vẹn đúng theo phương pháp biên niên, lại tỏ ra rất trung thành, khách quan. Sách ghi chép đầy đủ kết quả học tập thi cử của các nho sinh, học sĩ của nước nhà ở tất cả các trường thi (các trấn và các tỉnh)  từ năm 1070 đến 1919 ( tức là từ Lý Thánh Tông đến Khải Định), còn ghi thêm các kỳ thi đời các chúa Nguyễn cát cứ Đàng Trong.

Cuốn sách là công trình khảo cứu có giá trị, ngoài 2 phần chính: Khái quát về học tập và thi cử ở nước ta thời kỳ phong kiến; Những chiếu dụ về giáo dục, học tập, thi cử và những khoa thi và những người thi đỗ ở các kỳ thi; còn thêm phần Kết luận  lại những phần đã nêu ở trên, bổ sung thêm phần Phụ Lục giải thích một số định nghĩa  về học vị, học hàm và tước vị…. giúp người đọc dễ hiều, và hiểu sâu sắc, cụ thể hơn.

4. 5000 hoành phi câu đối Hán Nôm – Trần Lê Sáng (chủ biên)

Hoành phi – câu đối là chuẩn mực đánh giá một cách tao nhã gia phong của người Việt xưa.

Cuốn 5000 hoành phi câu đối Hán Nôm giúp bạn đọc tìm được một cách nhanh chóng hoành phi, câu đối thông dụng. Mỗi câu, có in đầy đủ cả nguyên văn chữ Hán, chữ Nôm, phiên âm và dịch nghĩa.

Cuốn sách gồm các phần chính:

- Phần I: Hoành phi (350 bức viết bằng chữ Hán)

- Phần II: Câu đối chữ Nôm (hơn 400 câu)

- Phần III: Câu đối chữ Hán (hơn 4000 câu)

Cuối sách có thêm phần Sách dẫn tra cứu tiện lợi, giúp bạn đọc tiết kiệm thời gian, nhất với việc tìm hoành phi, câu đối theo nhu cầu của mình.

5. Đại Nam nhất thống chí

Đại Nam nhất thống chí là bộ tổng tập đầy đủ địa chí các tỉnh, do các thế hệ tác giả hữu danh và vô danh ở các địa phương và ở triều đình đóng góp công sức biên soạn, hiệu đính, bổ sung, chỉnh lí, cuối cùng được “trùng tu” và khắc in vào băm 1910.

6. Quốc triều hương khoa lục – Cao Xuân Dục

Quốc triều Hương khoa lục của Đông các Đại học sĩ Cao Xuân Dục (1843–1923) là bộ sách ghi chép khá chính xác các thể thức, kết quả của 47 khoa thi Hương và tiểu sử vắn tắt của 5226 người đậu (Cử nhân, Hương cống) của cả nước dưới triều Nguyễn từ khoa đầu Gia Long Đinh Mão (1807) đến khoa kết cục Khải Định Mậu Ngọ (1918), tất cả bảy quyển, gồm một quyển thủ, bốn quyển chính biên, hai quyển tục biên. Đây là chứng tích quan trọng mang giá trị sử liệu và văn hóa của văn hiến nước nhà. Bản in lần này được bổ sung, sửa chữa kĩ lưỡng so với lần in trước. 

7. An Nam chí lược – Lê Tắc

Tại Việt Nam ta, từ trước đến nay, nhiều nhà nghiên cứu tuy có sử dụng, khai thác các sử liệu trong An Nam chí lược, coi đó như những cứ liệu thành văn đáng tin cậy, phản ánh một chặng dài lịch sử từ thế kỷ XIV trở về trước.

Nội dung sự thực lịch sử nước ta chứa đựng trong bộ sách này thật đa dạng và phong phú. An Nam chí lược là một nguồn tư liệu quan trọng, một phương pháp cho những bộ lịch sử Đại Việt của các tác giả khác (không nhiều lắm) viết lúc đương thời.

An Nam chí lược do Lê Tắc soạn năm 1335 là một công trình lịch sử quan trọng, từ lâu đã được giới nghiên cứu học thuật nhiều nước trên thế giới biết đến, được dịch, xuất bản, giới thiệu tại các các nước Nhật Bản, Anh và Pháp; nhưng tại Việt Nam, năm 1960 lần đầu tiên bộ sách mới được dịch hoàn chỉnh. Năm 2002, Trung tâm Văn hóa Ngôn ngữ Đông Tây đã nhờ chuyên gia Hán học khảo đính lại, bổ sung phần chú thích, sửa chữa một số ngôn từ, thuật ngữ chuyên ngành để sát đúng với tính lịch sử của nguyên tác và xuất bản thành sách hoàn chỉnh, có cả nguyên tác chữ Hán.

8. Đại Việt quốc thư – Quang Trung Nguyễn Huệ

Bộ sách này có đầy đủ chi tiết về việc tiếp đãi một phái bộ Trung Hoa, kể cả những văn thư rất linh động về việc điều động, sắp xếp nghi lễ đủ để dựng lại mọi thủ tục, có thể dùng làm khuôn mẫu ngoại giao về sau. Ngoài ra, nó còn chứa đựng những nội dung đặc biệt có giá trị, là những công văn bí mật của vua Quang Trung trao đổi với nhà Thanh và trát dụ gửi về trong nước cho Phan Văn Lân hay Nguyễn Quang Toản. Qua những công văn ngoại giao được ghi lại trong bộ sách “Đại Việt quốc thư”, nhiều chi tiết có thể dùng để kiểm chứng các tài liệu khác viết về thời Quang Trung hoặc có thể dựng lại một cách đầy đủ những sự kiện mà trước nay chưa được biết tới hoặc bị viết sai lệch.

Bộ sách “Đại Việt quốc thư” bao gồm 6 tập với các tên gọi như: Văn thư nhà Thanh gửi nước ta; Văn thư nước ta trả lời; Việc cung đốn và tiếp đón sứ Thanh; Các sắp đặt quán dịch; Cung đốn ở quán dịch; Các văn thư trao đổi trong chuyến đi của vua Quang Trung.

9. Hán Việt từ điển - Đào Duy Anh

Sách HÁN - VIỆT TỪ ĐIỂN của Đào Duy Anh xuất bản lần đầu tiên năm 1932. Tên đầy đủ của sách được ghi nơi trang bìa là Giản yếu Hán Việt từ điển.

Ngoài tên soạn giả Đào Duy Anh còn ghi thêm hai người tham gia hiệu đính là Hãn Mạn Tử (tức cụ Phan Bội Châu) và Giao Tiều (tức cụ Lâm Mậu).

Cuốn sách cho đến nay vẫn được xem là một công trình học thuật có giá trị lịch sử và có tác dụng dẫn đạo, gợi ý cho những công trình cùng loại đến sau, nên đã được tái bản nhiều lần.

Cuốn sách được Đông Tây phát hành được sao chụp nguyên bản bản in do nhà xuất bản Trường Thi tái bản năm 1957 tại Sài Gòn. Trong ấn bản Trường Thi có những lỗi đánh máy, hoặc những từ cổ đến nay đã được thay thế.

10. Sử ký Thanh Hoa - E. Vayrac (Nguyễn Văn Vĩnh dịch)

Soạn giả tập sách, E. Vayrac muốn góp phần quảng bá nền văn hóa Hi Lạp, La Mã cổ đại cho người Việt Nam, một nền văn hóa mà trước đây hai, ba nghìn năm đã đạt đến độ văn minh cực điểm... để bồi bổ thêm tri thức, thêm "bao nhiêu là tài liệu mới từ bốn phương đem lại, để mà thành ra cái văn hóa ngày nay"...

Nguyễn Văn Vĩnh (1882 - 1936) là học giả, nhà báo, nhà văn, nhà dịch thuật xuất sắc của Việt Nam đầu thế kỉ XX, có nhiều đóng góp cho sự phát triển văn hóa nước nhà. Năm 1927, ông cùng với Vayrac lập tủ sách Âu Tây tư tưởng (La pensée de l'Occident), tổ chức in các sách do ông dịch thuật. Với tập sách Sử kí thanh hoa, ông đã có công góp phần giới thiệu văn hóa phương Tây cho người Việt Nam cách nay gần một thế kỉ.

11. Phong tục miền Nam – Vương Đằng

Phong tục Việt Nam được nhiều tác giả sách báo Pháp - Việt đề cập như G.Coulet, Maurice Durand, Phan Kế Bính, Nguyễn Đổng Chi...Nhưng chỉ chú trọng đến miền Trung, miền Bắc; miền Nam nếu có các tác giả chỉ phác họa đôi nét. Với sự đề cập thiếu sót về phong tục Miền Nam nhiều như vậy, tác giả Vương Đằng đã dày công nghiên cứu đề tài về phong tục miền Nam để mang đến cho chúng ta một cái nhìn tổng thể đến chi tiết về phong tục miền Nam.

Cuốn sách gồm các phần chính:

Phần I: Phần nhập đề

Nội dung của phần này nêu lên tầm quan trọng của đề tài nghiên cứu, giải thích, định nghĩa về phong tục, tập quán. Bản tính của người Nam trong các giai đoạn lịch sử

Phần II: Phong tục ngoài xã hội

Đề cập về cơ cấu tổ chức xã hội dưới các thời kỳ lịch sử, về cảnh trang trí làng xã, lệ làng, tết Nguyên đán....

Phần III: Phong tục trong gia đình

Phần này bao gồm các phong tục về gia tộc, nhà cửa, thực phẩm, phục sức, dinh dưỡng, bệnh hoạn, sinh kế, cưới hỏi, ma chay...

Có thể khẳng định, cuốn sách là một công trình khá hoàn chỉnh về phong tục miền Nam.

12. Long Cương văn tập – Cao Xuân Dục

Tập sách bao gồm các bài văn của cụ Cao Xuân Dục - Ðông các đại học sĩ dưới triều Nguyễn (1843-1923) - vừa được xuất bản với bản tuyển dịch của Nguyễn Văn Nguyên. Nguyên bản sách bằng chữ Hán, chép tay, hiện lưu giữ tại Viện Nghiên cứu Hán Nôm, tên đầy đủ là Long Cương Kinh để hành dư văn tập. 

Sách gồm các nội dung: các bài biểu văn chúc mừng của quần thần nhân dịp đại lễ như tấn tôn hoàng đế Duy Tân; tấu nghị xin đặt lệ cấp áo mũ cho các phó bảng tân khoa, xin thay đổi phép học và phép thi; thư công văn trả lời quan khâm sứ trú Kinh về vấn đề quân chủ, về phép học phép thi ở Nam Bắc kỳ và Cao Miên... 

Ðặc biệt có bức “Thư soạn thay cho tôn nhân, đình thần xin lập quân chủ”, gửi đến viên khâm sứ Lévêque vừa thể hiện khí độ đối đáp theo thể thức ngoại giao, vừa là văn bản phản ánh được bối cảnh triều đình Huế đương thời... 

13. An – Tĩnh cổ lục - Hippolyte Le Breton

An Tĩnh cổ lục (Ghi chép lại những chuyện xưa ở vùng Nghệ An – Hà Tĩnh), nguyên văn tiếng Pháp là “Le vieux An Tinh”. Đây là tác phẩm địa chí của học giả Hippolyte Le Breton, được Tập san “Đô thành hiếu cổ” xuất bản năm 1936 bằng tiếng Pháp, sau này được Nhà xuất bản Thế giới và Viện Nghiên cứu Đông Bác Cổ Pháp tại Việt Nam in thành sách năm 2001 và Trung tâm ngôn ngữ và văn hóa Đông Tây bổ sung năm 2014. Cuốn sách được các học giả, nhà nghiên cứu đánh giá cao, là tuyệt tác chuyên khảo lịch sử, không chỉ để lại kho tư liệu phong phú, quý giá về xứ Nghệ mà còn hướng đến phương pháp khảo cứu biên soạn đa dạng dựa trên tri thức của nhiều bộ môn, nhiều tài liệu liên quan.

Để tìm những cuốn sách trên, bạn đọc liên hệ tới:

Nhà sách Đông Tây: số 15 Lê Văn Thiêm, Nhân Chính, Thanh Xuân, Hà Nội. Điện thoại: 0246.3297411

Không gian Văn hóa Đông Tây: Làng Sinh viên Hacinco, 99 Ngụy Như Kon Tum, Thanh Xuân, Hà Nội. Điện thoại: 0246.3887788

Đông Tây cafe - sách: 3/41 Nguyễn Chí Thanh, Đống Đa, Hà Nội.

Tin tức liên quan

Sự tin tưởng của quý khách là mục đích của chúng tôi